Op 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling. Voor huishoudens met zonnepanelen verandert daarmee de financiële waarde van zelf opgewekte elektriciteit. Teruggeleverde stroom kan vanaf dat moment niet meer volledig worden verrekend met het eigen verbruik. Het wordt daardoor belangrijker om zonnestroom direct te gebruiken of tijdelijk op te slaan.
De energietransitie draait daarmee niet alleen meer om het opwekken van duurzame energie. Ook de vraag wat er met die energie gebeurt, wordt belangrijker.
Een veranderende energiemarkt
De ontwikkelingen rond de salderingsregeling staan niet op zichzelf. Het Nationaal Plan Energiesysteem (NPE) noemt energieopslag als een belangrijk onderdeel van het toekomstige energiesysteem. Tegelijkertijd wordt gekeken naar tijdsafhankelijke nettarieven, waarmee het elektriciteitsverbruik beter over de dag kan worden verspreid.
Ook de kosten voor het gebruik van het elektriciteitsnet nemen toe. Volgens recente berichtgeving op basis van cijfers van de ACM kunnen de netbeheerkosten voor huishoudens in 2027 gemiddeld ongeveer 19 procent hoger liggen dan in 2026.
Voor huishoudens met zonnepanelen betekent dit dat het steeds interessanter wordt om opgewekte elektriciteit zoveel mogelijk zelf te gebruiken. Een thuisbatterij kan daarbij helpen. Zonnestroom die overdag wordt opgewekt maar niet direct nodig is, kan worden opgeslagen en later op de dag worden gebruikt.
De rol van slim energiemanagement
Een batterij alleen is echter niet voldoende. Het moment waarop wordt geladen en ontladen bepaalt in belangrijke mate hoe efficiënt de opslag wordt gebruikt.
Slimme systemen met energiemanagement kunnen verschillende gegevens combineren, zoals het energieverbruik van een huishouden, de opbrengst van zonnepanelen, weersverwachtingen en actuele elektriciteitsprijzen. Op basis daarvan kan het systeem bepalen wanneer energie het beste kan worden opgeslagen of gebruikt.
Tijdens IFA 2026 in Berlijn demonstreerde Zendure deze ontwikkeling met een intelligent energieplatform. Het systeem kan verbinding maken met meer dan 870 energieleveranciers en werkt met open platforms en protocollen zoals MQTT, Home Assistant en Homey. Functionaliteiten kunnen bovendien via software-updates worden uitgebreid, zonder dat daarvoor telkens nieuwe hardware nodig is.
Daarmee krijgt software een grotere rol binnen energieopslag. De waarde van een thuisbatterij wordt niet langer alleen bepaald door de opslagcapaciteit, maar ook door de manier waarop de beschikbare energie wordt aangestuurd.
De Consumentenbond besteedt inmiddels eveneens aandacht aan deze ontwikkeling en neemt plug-in thuisbatterijen mee in vergelijkende tests.
Ook het elektriciteitsnet profiteert
Slim energiemanagement kan niet alleen het energieverbruik van huishoudens efficiënter maken. Het kan ook bijdragen aan een betere benutting van het elektriciteitsnet.
Wanneer huishoudens meer van hun eigen zonnestroom direct gebruiken of tijdelijk opslaan, wordt minder elektriciteit op hetzelfde moment teruggeleverd. Daarmee kunnen pieken in de belasting van het net worden beperkt.
Volgens onderzoek van CE Delft kunnen verduurzamingsmaatregelen Nederlandse huishoudens in 2030 tussen 5 en 45 procent op hun energiekosten besparen. Het exacte effect hangt af van de gekozen maatregelen en de situatie van het huishouden.
Ook de markt voor energieopslag ontwikkelt zich snel. Volgens EUPD Research groeit de Europese markt voor residentiële energieopslag naar verwachting van 11 GWh in 2025 naar 15 GWh in 2026. Dat komt neer op een groei van ongeveer 36 procent.
Wat betekent dit voor huishoudens?
Voor huishoudens begint slim energiebeheer bij inzicht in het eigen verbruik. De slimme meter maakt zichtbaar op welke momenten de meeste elektriciteit wordt gebruikt. Dat kan helpen om te bepalen of een dynamisch energiecontract en energieopslag aansluiten bij het verbruikspatroon.
Ook de omvang van een thuisbatterij moet aansluiten bij de woning. Voor veel huishoudens kan een capaciteit van 5 tot 10 kWh passend zijn, afhankelijk van het elektriciteitsverbruik, de hoeveelheid zonnepanelen en de manier waarop de batterij wordt aangestuurd.
Het is daarnaast relevant om te kijken naar systemen die gebruikmaken van open standaarden en via software kunnen worden aangepast. De energiemarkt verandert snel en toekomstige wijzigingen in tarieven of regelgeving kunnen gevolgen hebben voor de manier waarop energie wordt gebruikt en opgeslagen.
Voor installateurs, distributeurs en mkb-bedrijven verandert de markt eveneens. Het gesprek met klanten gaat steeds minder alleen over het aantal zonnepanelen en steeds meer over het eigen gebruik van de opgewekte energie. Monitoring, energiemanagement en onderhoud kunnen daarbij onderdeel worden van een bredere dienstverlening.
Het einde van de salderingsregeling betekent daarmee een nieuwe fase voor zonne-energie in Nederland. Het opwekken van duurzame energie blijft belangrijk, maar ook het moment waarop elektriciteit wordt gebruikt, opgeslagen of teruggeleverd krijgt meer gewicht. Slim energiemanagement kan huishoudens helpen om hun eigen energie beter te benutten en zich aan te passen aan de veranderende energiemarkt.